🔴 DUŻA SPRAWA
🇷🇺 Rosja: uruchomiono nowy blok WWER-TOI w Kursku
W elektrowni Kursk II uruchomiono nowy blok WWER-TOI (zmodernizowany reaktor wodny ciśnieniowy).
Jest to rozwinięcie serii WWER-1200, o mocy około 1200–1300 MWe, zaprojektowane jako standardowa jednostka generacji III+ z ulepszonymi systemami bezpieczeństwa i zoptymalizowaną ekonomią budowy.
Dlaczego to ważne:
To pierwsze wdrożenie rosyjskiego standardu WWER-TOI w skali przemysłowej, istotne dla modernizacji floty jądrowej.
🟠 WAŻNE
🇨🇿 Czechy: wstępne prace dla SMR w Temelínie (Rolls-Royce)
ČEZ podpisał kontrakt na wstępne prace przygotowawcze dla projektu SMR w lokalizacji Temelin.
Partnerem technologicznym jest brytyjski Rolls-Royce SMR, czyli inny projekt niż rozwiązania rozważane np. w Polsce.
Zakres prac obejmuje przygotowanie terenu, analizy środowiskowe i infrastrukturę pod przyszłą inwestycję. Planowany reaktor to lekki wodny SMR (PWR) o mocy ok. 470 MWe.
Dlaczego to ważne:
To pierwszy krok fizyczny na konkretnej lokalizacji, ale nadal przed decyzją o budowie.
🟠 WAŻNE
🇷🇺 Rosja: test paliwa z izotopami transuranowymi w reaktorze szybkim BN-800
W elektrowni Beloyarsk przeprowadzono testy paliwa zawierającego izotopy transuranowe (minor actinides) – kiur, ameryk, w reaktorze szybkim BN-800 (szybki reaktor powielający chłodzony sodem).
Celem testów jest sprawdzenie możliwości „spalania” długożyciowych izotopów promieniotwórczych w reaktorze, gdzie neutrony o wysokiej energii umożliwiają ich transmutację w krócej żyjące produkty rozpadu.
Dlaczego to ważne:
To jeden z realnych kierunków ograniczania długoterminowej radiotoksyczności wypalonego paliwa jądrowego — nie magazynowanie, tylko jego częściowe „przepalanie” w reaktorze.
🟡 W TLE
🇧🇪 Belgia: państwo chce przejąć kontrolę nad 2 działającymi reaktorami
Rząd Belgii prowadzi rozmowy z francuskim koncernem Engie dotyczące przyszłości elektrowni Doel i Tihange.
Z 7 reaktorów działających w kraju aż 5 zostało już wyłączonych i nie wrócą do pracy. Obecnie chodzi wyłącznie o dwa ostatnie bloki – Doel 4 i Tihange 3 – które miały zostać zamknięte, ale ich pracę przedłużono o 10 lat (do ok. 2035).
Rozmowy dotyczą tego, czy i w jakiej formie państwo przejmie udziały w tych dwóch reaktorach oraz jak zostaną podzielone koszty ich dalszej eksploatacji i przyszłej likwidacji.
Dlaczego to ważne:
To próba utrzymania istniejącej floty jądrowej i odejścia od wcześniejszej polityki wygaszania atomu. Aktualnie, dwa pracujące reaktory dostarczają ponad 40% energii w tym kraju.
Co z tego wynika
Duże reaktory jądrowe są dziś realnie budowane i uruchamiane (jak nowe bloki w Rosji czy Azji), podczas gdy SMR-y pozostają głównie na etapie przygotowań, umów i analiz lokalizacyjnych.
Jednocześnie pojawiają się pojedyncze projekty bardziej eksperymentalne (jak spalanie aktynowców w reaktorach szybkich), ale nie widać ich szerokiego wdrażania w energetyce.
W efekcie mamy sytuację, w której najwięcej dzieje się wokół SMR-ów na poziomie deklaracji i planów, a realna produkcja energii nadal opiera się na dużych, klasycznych blokach — technologii z dziesięcioleciami doświadczeń eksploatacyjnych.
