Przegl膮d tygodnia 17-23 sierpnia 2026

馃煛 W TLE

馃嚭馃嚘 Ukraina rozbuduje sk艂adowisko odpad贸w z Czarnobyla

Ukrai艅ski doz贸r j膮drowy zatwierdzi艂 projekt budowy nowego sk艂adowiska nisko- i 艣rednioaktywnych odpad贸w promieniotw贸rczych na terenie kompleksu Buriakiwka w strefie wykluczenia wok贸艂 Czarnobylskiej Elektrowni J膮drowej. Istniej膮cy obiekt dzia艂a od 1987 roku i s艂u偶y do sk艂adowania odpad贸w powsta艂ych podczas usuwania skutk贸w katastrofy w Czarnobylu.

Dotychczas w Buriakiwce zape艂niono 31 powierzchniowych sk艂adowisk, w kt贸rych umieszczono oko艂o 636 tys. m鲁 odpad贸w. Ostatnie z nich zosta艂o ca艂kowicie wype艂nione pod koniec 2023 roku. Nowe sk艂adowisko ma umo偶liwi膰 dalsze przyjmowanie odpad贸w.

Dlaczego to wa偶ne:
Ukraina zwi臋ksza pojemno艣膰 istniej膮cej infrastruktury odpadowej, poniewa偶 likwidacja Czarnobyla nadal generuje odpady promieniotw贸rcze. Nowy obiekt ma zapewni膰 mo偶liwo艣膰 ich bezpiecznego sk艂adowania przez kolejne lata.

馃敶 DU呕A SPRAWA

馃嚭馃嚫 Transportowalny mikroreaktor Kaleidos jedzie na testy w Idaho

Ameryka艅ska firma Radiant rozpocz臋艂a transport swojego mikroreaktora Kaleidos z Kalifornii do Idaho National Laboratory. Reaktor o mocy 1 MWe pokona na ci臋偶ar贸wce ponad 1600 km, a nast臋pnie zostanie poddany testom w stanowisku DOME przeznaczonym do badania eksperymentalnych mikroreaktor贸w.

Testy obejm膮 m.in. osi膮gni臋cie krytyczno艣ci, prac臋 przy pe艂nej mocy oraz 150 godzin ci膮g艂ej pracy bez ingerencji operatora. Reaktor b臋dzie wykorzystywa艂 paliwo TRISO, a zako艅czenie kampanii testowej planowane jest na III kwarta艂 2026 roku.

Dlaczego to wa偶ne:
Kaleidos ma by膰 nie tylko reaktorem demonstracyjnym, ale konstrukcj膮 odpowiadaj膮c膮 przysz艂emu produktowi komercyjnemu. Radiant planuje produkowa膰 mikroreaktory w fabryce w Oak Ridge i dostarczy膰 pierwszy egzemplarz na ameryka艅sk膮 baz臋 wojskow膮 do 2028 roku.

馃煛 W TLE

馃嚪馃嚭 Rosja planuje zwi臋kszy膰 moc elektrowni j膮drowych o 30 GW

Prezydent W艂adimir Putin zapowiedzia艂 zwi臋kszenie rosyjskich mocy j膮drowych o oko艂o 30 GW, w tym poprzez budow臋 ma艂ych reaktor贸w j膮drowych. Nowe jednostki maj膮 powstawa膰 m.in. na Uralu, Syberii i Dalekim Wschodzie, wspieraj膮c rozw贸j energoch艂onnych ga艂臋zi przemys艂u w tych regionach.

Wed艂ug Rosatomu w Rosji dzia艂a obecnie 34 blok贸w j膮drowych, a 18 kolejnych jest w budowie, w tym ma艂e i p艂ywaj膮ce elektrownie j膮drowe. Rosja buduje tak偶e 28 reaktor贸w w dziewi臋ciu innych pa艅stwach i ma podpisane umowy dotycz膮ce kolejnych 17 blok贸w w sze艣ciu krajach.

Dlaczego to wa偶ne:
Rosja chce jednocze艣nie zwi臋ksza膰 krajowe wykorzystanie energetyki j膮drowej i utrzymywa膰 siln膮 pozycj臋 eksportera technologii. Szczeg贸lne znaczenie maj膮 dla niej SMR-y, kt贸re mog膮 by膰 wykorzystywane w regionach oddalonych od du偶ych sieci energetycznych.

馃敶 DU呕A SPRAWA

馃嚭馃嚫 Mikro藕r贸d艂o j膮drowe poleci na Ksi臋偶yc

Firma Zeno Power Systems opracowa艂a radioizotopowy modu艂 grzewczy, kt贸ry ma zosta膰 wys艂any na Ksi臋偶yc w ramach jednej z przysz艂ych misji l膮downika Blue Ghost firmy Firefly Aerospace. Start misji planowany jest nie wcze艣niej ni偶 w 2028 roku. Urz膮dzenie wykorzysta ameryk-241 i b臋dzie generowa膰 oko艂o 5 W energii cieplnej.

Modu艂 ma dzia艂a膰 podczas ksi臋偶ycowej nocy, kt贸ra trwa oko艂o 14 dni ziemskich. Energia cieplna b臋dzie powstawa膰 w wyniku naturalnego rozpadu promieniotw贸rczego i nie b臋dzie zale偶e膰 od 艣wiat艂a s艂onecznego. Ma to pozwoli膰 na utrzymanie odpowiedniej temperatury podzespo艂贸w l膮downika w ekstremalnie zimnych warunkach.

Dlaczego to wa偶ne:
Radioizotopowe 藕r贸d艂a ciep艂a mog膮 umo偶liwi膰 dzia艂anie urz膮dze艅 na Ksi臋偶ycu r贸wnie偶 wtedy, gdy panele s艂oneczne nie produkuj膮 energii. To jedna z technologii, kt贸re mog膮 by膰 potrzebne do prowadzenia d艂ugotrwa艂ych misji i przysz艂ej infrastruktury ksi臋偶ycowej.